QO‘QON XONLIGI VA ROSSIYA O‘RTASIDAGI ELCHILIK MUNOSABATLARI - Xalilova Fotimaxon Nishon qizi (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2025)
Annotatsiya: Qo‘qon xonligi va Rossiya o‘rtasidagi elchilik munosabatlari tarixiy jihatdan muhim ahamiyatga ega bo‘lgan bir davrni ifodalaydi. Qo‘qon xonligi, XIX asrning birinchi yarmida O‘rta Osiyo hududida mustaqil davlat sifatida tashkil topgan bo‘lib, o‘zining iqtisodiy, madaniy va siyosiy hayotida muhim rol o‘ynagan. Rossiya Imperiyasi esa, o‘sha davrda o‘z ta’sirini kengaytirishga intilayotgan kuchli davlat edi. Bu munosabatlar asosan savdo, diplomatiya va harbiy hamkorlik asosida rivojlangan. Qo‘qon xonligi o‘zining strategik joylashuvi sababli Rossiya uchun muhim savdo yo‘llarini nazorat qilish imkonini berdi. Rossiya esa, Qo‘qon xonligida o‘z ta’sirini oshirish va O‘rta Osiyodagi boshqa davlatlar bilan munosabatlarini mustahkamlash maqsadida elchilar yuborishga intildi. Elchilik munosabatlari orqali ikki tomonlama savdo aloqalari rivojlandi. Qo‘qon xonligi Rossiya bilan turli mahsulotlar, xususan, paxta, ipak, va boshqa qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini almashdi. Rossiya esa, Qo‘qon xonligiga harbiy texnika va qurollar, shuningdek, boshqa sanoat mahsulotlarini yetkazib berdi. Bu savdo aloqalari ikki davlat o‘rtasida iqtisodiy jihatdan o‘zaro manfaatlar yaratdi.